معرفت فلسفی

یکی از مسائل مهم که در فلسفه اسلامی کانون توجه اندیشمندان بسیاری قرار گرفته، کثرت در هستی است که بر اساس مبانی مختلف نحله های فلسفی، تبیین های متفاوتی از چگونگی این کثرت ارائه گردیده است. تقریرهای متعددی نیز بر اساس آراء صدرالمتالهین در مورد این مهم بیان شده است. لکن تاثیر حرکت قطعیه بر مبانی نظری حکمت متعالیه در تبیین و تقریر چگونگی وحدت و کثرت و صدور آن از خداوند در تقریرات مغفول مانده است. لذا ما در این پژوهش درصدد هستیم با تحقیقی بنیادین با تکیه بر تحلیل اصول اساسی و نظرات خاص و بدیع نظام منسجم صدرایی دریابیم که با توجه خاص بر تاثیر حرکت قطعیه در نظام فلسفی صدرا چه تقریری از چیستی و چگونگی هستی و ارتباطش با خالق به دست خواهد آمد. در این تقریر از حقیقت هستی با وجودی واحد و بسیط الحقیقه که در عین وحدت شامل کل الاشیاء است، "آن" به "آن" با اراده خداوند ایجاد می¬شود به نحوی که در هر "آن" وجودی غیر از وجود قبل و بعد را دار خواهد بود. لذا نه تنها در وجود و حدوث خود نیازمند خالق است؛ بلکه در بقاء "آن به " آن" خود نیز محتاج خلق خالق هستی است.