رابطه منطقى ارزش با واقع

ضميمهاندازه
6.pdf1.35 مگابايت

فصل نامه اى علمى ـ پژوهشى در زمينه علوم فلسفى بهار 1396

مهدى مشگى / عضو هيئت علمى تربيت مربى اخلاق مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى قدس سره   meshki.qom@gmail.com

محمدمهدى عباسى آغوى / دانش پژوه دكترى فلسفه تطبيقى مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى قدس سره       mahdi.abbasi202@gmail.com

دريافت: 21/8/94               پذيرش: 3/5/95

 

چكيده

بحث درباره رابطه واقعيت و ارزش به طور جدى از قرن هجدهم و توسط ديويد هيوم آغاز شد و پس از آن ديدگاه ناظر به وجود رابطه، موافقانى مانند جورج ادوارد مور و مخالفانى همانند جان سرل پيدا كرد. هيوم اظهار داشت كه هيچ گزاره ارزشى اى را نمى توان به صورت منطقى از گزاره اى واقعى استنتاج كرد. در فلسفه اسلامى اين مسئله با بحث مدركات عقل عملى و عقل نظرى گره خورد. حل اين مسئله در ارزشيابى گزاره هاى علوم انسانى تأثير بسيارى دارد و پيش زمينه بحث «رابطه علم و ارزش» است. در اين مقاله ضمن بحث تفصيلى درباره پيشينه مسئله، به بررسى ديدگاه هاى مختلف درباره رابطه منطقى بايد و هست مى پردازيم و با تقريرى نوين از ديدگاه هيوم و ضمن ايراد نقدهاى جديد بر ديدگاه علامه طباطبائى، در پايان ديدگاه آيت اللّه مصباح مبنى بر چگونگى رابطه منطقى ميان گزاره هاى ارزشى و گزاره هاى واقعى را با استفاده از ضرورت بالقياس الى الغير نشان مى دهيم.

 

كليدواژه ها: ارزش، واقع، گزاره ارزشى، گزاره واقعى، بايد، هست، رابطه منطقى.