وسايط فيض در حكمت صدرايى

فصل نامه اى علمى ـ پژوهشى در زمينه علوم فلسفى پاييز 1394

باقر ابراهيمى / كارشناس ارشد فلسفه مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى قدس سره                                                                                       ebrahimi2333@anjomedu.ir

محمد فنائى اشكورى / دانشيار گروه فلسفه مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى قدس سره                                                                   eshkevari@qabas.net

دريافت: 4/5/93               پذيرش: 25/2/94

چكيده

يكى از آموزه هاى الهياتى اسلامى وسايط فيضى است كه در قرآن و روايات به آنها اشاره شده است؛  وسايطى همچون قلم، عرش، كرسى، لوح محفوظ، لوح محو و اثبات، و ملائكه. تبيين  هستى شناختى اين حقايق و تعيين جايگاه آنها در نظام آفرينش از مباحث پراهميت در الهيات  اسلامى است. صدرالمتألهين كه مى كوشد تبيين هايى فلسفى از آموزه هاى دينى ارائه دهد، درصدد  برآمده است تا بر اساس نظام فلسفى خويش به تبيين نحوه وجود اين وسايط و نقش آنها در جريان  فيض الهى بپردازد. اين تحقيق بر آن است تا تبيين وى از اين وسايط و جايگاه آنها را در هستى  بررسى كند تا ضمن تبيين نحوه وجود آنها و ويژگى هاى وجودى هريك، تصويرى صحيح در اين  زمينه ارائه دهد. صدرالمتألهين با اشاره به مراتب علم الهى، هريك از اين حقايق را مرحله اى از علم  الهى مى داند كه بر اساس مراتب وجود داراى حيثيت عقلى يا نفسى اند.

 

كليدواژه ها: فيض، وسايط فيض، قلم، عرش، لوح، صدرالمتألهين.