TY - JOUR ID - 5003822 TI - کاربست اصول عدالت تربیتی در نظام آموزش و پرورش ایران: تحلیلی تطبیقی بر پایه دیدگاه‌های جان راولز و مصباح یزدی JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 4 LA - fa SN - 1735-4545 AU - Rahimi damirchi darsi, Roggieh AD - AU - , Saeid AD - AU - , Najmeh AD - استادیار - گروه فلسفه تعلیم و تربیت دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز Y1 - 2027 PY - 2027 VL - 24 IS - 3 SP - EP - KW - عدالت تربیتی KW - جان رالز KW - آیت‌الله مصباح‌یزدی KW - نظام آموزش و پرورش ایران DO - 10.22034/marefatfalsafi.2026.5003822 AB - هدف پژوهش، تبیین و کاربست اصول عدالت تربیتی در نظام آموزشی ایران مبتنی بر آرای جان رالز و آیت‌الله مصباح‌یزدی بود. با رویکرد کیفی و روش تحلیل محتوای تطبیقی، یافته‌ها نشان داد که میان دو دیدگاه در سطوح هستی‌شناسی، انسان‌شناسی و ارزش‌شناسی تفاوت‌های بنیادینی وجود دارد. رالز با مبانی قراردادگرایی و فردگرایی، عدالت را به‌مثابه انصاف و امری رویه‌ای می‌داند؛ در مقابل، مصباح‌یزدی با تکیه بر حکمت متعالیه، عدالت را بازتاب نظام احسن الهی و غایت‌محور می‌نگرد. در حوزه انسان‌شناسی، رالز بر خودآیینی و حقوق طبیعی فرد تأکید دارد، حال آنکه مصباح‌یزدی انسان را موجودی ذاتاً اجتماعی با فطرت الهی می‌داند. با وجود این، در سطح اصول عملی، هر دو بر «اصل تفاوت در عین برابری» و لزوم جبران نابرابری‌ها تأکید دارند. نتیجه آنکه نظام عدالت تربیتی در ایران نیازمند نظریه‌ای بومی است که ضمن بهره‌گیری از مبانی اسلامی (به‌ویژه دیدگاه مصباح‌یزدی)، دلالت‌های ساختاری عدالت رالزی را در توزیع فرصت‌ها و حمایت از محرومان به کار بندد. UR - https://marefatfalsafi.nashriyat.ir/node/5003822 L1 - ER -