TY - JOUR ID - 5003129 TI - تقریری نو از دیگرگرایی از دیدگاه استاد مطهری با رویکرد انتقادی به خودگرایی سینوی JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 4 LA - fa SN - 1735-4545 AU - Shahidi, Saeedeh Sadat AD - Y1 - 2026 PY - 2026 VL - 24 IS - 1 SP - 135 EP - 151 KW - خود گرایی KW - دیگرگرایی KW - فعل فکری KW - فعل عاشقانه KW - فناء KW - ابن سینا KW - استادمطهری DO - 10.22034/marefatfalsafi.2026.5003129 AB - در فلسفۀ اخلاق، ذیل عنوان خودگرایی و دیگرگرایی، مباحث پردامنه‌ای در باب انگیزه انسان از صدور افعالش شکل گرفته است. با طرح این سؤال از فیلسوفان مسلمان ازجمله ابن‌سینا، با خودگرایی مبتنی‌بر حب ذات به‌عنوان غایت نهایی افعال انسانی مواجه می‌شویم. بااین‌وجود برخی نوصدرائیان به بحث دیگرگرایی با رویکرد حکمی رو آورده‌اند؛ ازجمله استاد شهید مرتضی مطهری با جداسازی افعال خودگرایانه و دیگرگرایانه، و ابتنای هر دو دسته افعال بر ساختار وجودی انسان، دریچه‌ای برای ورود مباحث دیگرگرایی در فلسفۀ اسلامی گشوده است. این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی به دنبال بررسی این سؤال است که استاد مطهری چه تبیینی بر وجود افعال دیگرگرایانه، خالی از هر نوع قصد مادی یا معنوی برای فاعل مطرح کرده است؟ برای بررسی این سؤال لازم است رویکرد انتقادی وی نسبت به دیدگاه ابن‌سینا که با دیدگاه مشهور در فضای فلسفۀ اسلامی همنواست، مورد بررسی و دیدگاه خاص استاد مطهری که بر پایۀ افعال عاشقانه در مقابل افعال فکری شکل گرفته و مبنای هستی‌شناختی وی در طرح این دیدگاه، مورد واکاوی قرار گیرد. UR - https://marefatfalsafi.nashriyat.ir/node/5003129 L1 - https://marefatfalsafi.nashriyat.ir/sites/marefatfalsafi.nashriyat.ir/files/article-files/5003129-1793600342.pdf ER -