TY  - JOUR
    ID  - 5003031
    TI  - واکاوی منابع کسب قدرت در فلسفۀ اجتماعی صدرالمتألهین و تأثیر آن بر فهم دینی (مورد مطالعه کتاب کسر اصنام الجاهلیه و رساله سه اصل)
    JO  - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)
    JA  - 4
    LA  - fa
    SN  - 1735-4545
        AU  - Abyar, Zahra
      AD  - استادیار و عضو هیئت علمی  گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
          AU  - mohamadzadeh haghighi, Erfaneh
      AD  - استادیار
        Y1  - 2026
    PY  - 2026
    VL  - 23
    IS  - 3
    SP  - 79
    EP  - 98
  KW  - صدرالمتألهين
KW  - رسالۀ سه اصل
KW  - کسر اصنام الجاهلیه
KW  - فلسفۀ اجتماعی
KW  - منابع قدرت
    DO  - 10.22034/marefatfalsafi.2025.5003031
    AB  - فلسفۀ نقد قدرت حوزۀ جدیدی است که صدرالمتألهین در فلسفۀ اجتماعی فلسفۀ اسلامی گشوده و درنتیجه حوزۀ فلسفۀ سیاسی و اجتماعی را در قلمرو فلسفۀ اسلامی گسترش داده و باعث توسعه نظام حکمت عملی شده است. توجه ملاصدرا به بحران‌های زمانه و کالبدشکافی آنها در دو رساله (کسر اصنام الجاهلیه و سه اصل) با روش کیفی و رویکرد تحلیل مضمون، هدف این پژوهش است. واکاوی این دو رساله نشان داد که جامعۀ مدنی عصر صدرالمتألهین با ابزارهای فنی چون هژمونی فرهنگی (تشبه به مقام خلافت، نبوت، امامت و شیخوخیت، ادعای علو و فضیلت، مقام افتا و ارشاد)، هژمونی اجتماعی (منزلت داشتن و مرجع بودن در میان مردم، بهره‌گیری از محضر مشایخ صوفیه)، هژمونی سیاسی (همراهی با قدرت سیاسی)، هژمونی مذهبی (تقدس عرفا و تقلید از اعمال و رفتار عرفا، ادعای کرامات و طامات) و اقتصادی (بهره‌گیری از مال و ثروت و تلاش برای کسب آن) شیوه‌های تفکری را ایجاد می‌کند که منجر به تفسیر تخدیری از دین شده و با پیامدهایی (تشدید جاهلیت مقدس، ظاهرگرایی، فروکاستی دین به فقه) ازجمله مصائب وارده بر اهل‌بیت(ع) همراه بوده که این پیامدها در پرتو الگوی مطرح‌شده (معرفت و تهذیب نفس، شریعت‌مداری، پیشواگرایی و عمل به شریعت) و آگاهی‌‌دهی طبقه نخبه (عارفان واقعی) نسبت به وضعیت موجود پایان می‌یابد.
    UR  - https://marefatfalsafi.nashriyat.ir/node/5003031
    L1  - https://marefatfalsafi.nashriyat.ir/sites/marefatfalsafi.nashriyat.ir/files/article-files/5003031-1785219036.pdf
    ER  -